Co się zmieniło w standardach ochrony małoletnich w 2026 roku
W samych przepisach o standardach nic. Sprawdziliśmy listę aktów zmieniających w urzędowym systemie ISAP: po nowelizacji z 28 lipca 2023 r. (tak zwana ustawa Kamilka, w życie od 15 lutego 2024 r.) ustawa z 13 maja 2016 r. nie dostała żadnej zmiany dotyczącej obowiązków placówek. W styczniu 2026 r. Marszałek Sejmu ogłosił jej tekst jednolity (Dz.U. 2026 poz. 110), a ustawa z 13 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz.U. 2026 poz. 421, w życie od 14 kwietnia 2026 r.) poprawiła dwa przepisy o samym rejestrze sprawców. Ustawa o zawodzie psychologa (Dz.U. 2026 poz. 187) zmienia od 2028 r. jedno odesłanie w przepisach o zespole analizującym zdarzenia. Żadna z tych zmian nie dodaje placówce nowego obowiązku.
Art. 22b i 22c ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich brzmią dziś tak samo jak w 2024 roku. Standardy muszą zawierać osiem elementów z ust. 1 (zasady relacji personelu z dziećmi, interwencję, zawiadomienia, przegląd, przygotowanie personelu, udostępnianie, przyjmowanie zgłoszeń, dokumentowanie incydentów) i cztery z ust. 2 (relacje między dziećmi, urządzenia z internetem, ochrona przed szkodliwymi treściami, plan wsparcia). Muszą być opublikowane na stronie i wywieszone w wersji pełnej i skróconej dla dzieci.
Co zakładała zawetowana nowelizacja z 5 sierpnia 2025 r.
Rządowy projekt (druk sejmowy nr 1381) miał przede wszystkim zmniejszyć liczbę zaświadczeń z Krajowego Rejestru Karnego. Według opisów projektu publikowanych przez Ministerstwo Sprawiedliwości i prasę oświatową zakładał on między innymi:
- zawężenie weryfikacji z działalności „związanej z” wychowaniem i opieką do działalności „polegającej na” niej, co wyłączałoby część personelu administracji i obsługi oraz firmy remontowe
- zwolnienie z informacji z KRK rodziców pomagających przy zajęciach, w zamian za oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej
- zwolnienie osób pracujących pod nadzorem nauczyciela lub innej sprawdzonej osoby oraz osób już zweryfikowanych przez obecnego pracodawcę
- złagodzenie obowiązków wobec cudzoziemców i osób, które mieszkały za granicą, z progiem minimum 12 miesięcy pobytu
- bezpłatną informację z KRK dla wolontariuszy i studentów na praktykach
- termin dostosowania standardów do nowych przepisów do 15 sierpnia 2026 r.
Rzecznik Praw Dziecka zaopiniowała ustawę negatywnie, uznając, że wyjątki od weryfikacji obniżają poziom ochrony dzieci. Prezydent zawetował ją 29 sierpnia 2025 r. Ustawa nie została opublikowana, więc żaden z powyższych punktów nie obowiązuje, a termin 15 sierpnia 2026 r. na „dostosowanie standardów do nowelizacji” nie istnieje.
Zapowiedzi kontra stan prawny w listopadzie 2026 r.
| Temat | Co zapowiadano w 2025 r. | Co obowiązuje teraz |
|---|---|---|
| Kogo sprawdzasz w rejestrach i KRK | Tylko osoby, których praca polega na opiece nad dziećmi | Każdą osobę przed pracą lub działalnością związaną z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, sportem i opieką nad dziećmi |
| Rodzic pomagający na wycieczce | Oświadczenie zamiast informacji z KRK | Pełna weryfikacja, wyjątek z art. 21 ust. 10 dotyczy tylko osoby dopuszczanej przez rodzica do zajęć z jego własnym dzieckiem |
| Osoba już sprawdzona przez innego pracodawcę | Bez ponownego sprawdzania | Sprawdzasz ponownie, bo obowiązek ciąży na każdym pracodawcy i organizatorze |
| Cudzoziemiec lub osoba mieszkająca za granicą | Próg 12 miesięcy pobytu, oświadczenie przy braku rejestru | Informacja z rejestru państwa obywatelstwa i oświadczenie o państwach zamieszkania z ostatnich 20 lat |
| Opłata za KRK dla wolontariusza | Zwolnienie z opłaty | Opłata jak dotychczas |
| Termin dla standardów | Dostosowanie do 15 sierpnia 2026 r. | Ocena standardów co najmniej raz na dwa lata, z pisemnymi wnioskami |
Najczęstszy błąd po nowelizacji, której nie ma
Jesienią 2025 r. część placówek przeczytała o „uchwalonych zmianach” i od razu zaczęła je stosować. Przestano zbierać zaświadczenia od rodziców jadących na wycieczki, od trenerów, którzy pokazali zaświadczenie z innego klubu, i od wolontariuszy z zagranicy. Jeśli tak zrobiłeś, w dokumentacji masz dziś osoby dopuszczone do dzieci bez wymaganej weryfikacji. To jest realny problem przy kontroli albo po zgłoszeniu, większy niż nieaktualny akapit w standardach. Jak to uzupełnić i co trzymać w aktach, opisujemy we wpisie o sprawdzaniu niekaralności pracowników, a dla organizacji z dużą rotacją w artykule o standardach dla wolontariuszy.
Drugi błąd to zapłacenie za „aktualizację standardów do nowelizacji 2025”. Jeśli kancelaria albo firma szkoleniowa wpisała do Twojego dokumentu wyjątki z zawetowanej ustawy, dokument jest dziś niezgodny z przepisami. Sprawdź rozdział o rekrutacji: każde zdanie typu „rodzic składa jedynie oświadczenie” albo „nie weryfikujemy osób sprawdzonych przez innego pracodawcę” trzeba usunąć.
Przykład klubu sportowego, który przyjął zapowiedzi za obowiązujące prawo
Klub piłkarski z 180 zawodnikami do lat 18 ma 14 trenerów i asystentów, 6 wolontariuszy przy turniejach i 9 rodziców, którzy na zmianę wożą drużyny na mecze wyjazdowe. We wrześniu 2025 r. zarząd uznał, że od nowego sezonu rodzice i dwaj trenerzy przeniesieni z sąsiedniego klubu nie muszą składać informacji z KRK. W październiku 2026 r., przygotowując ocenę standardów, koordynator porównał listę osób z dokumentami i znalazł 11 osób bez weryfikacji: 9 rodziców-kierowców i 2 trenerów.
Klub zrobił trzy rzeczy w dwa tygodnie. Sprawdził 11 osób w rejestrze sprawców i zebrał od nich informacje z KRK, a do czasu ich dostarczenia rodzice nie jeździli z drużyną bez drugiego, sprawdzonego dorosłego. Z rozdziału o rekrutacji usunął zdanie o oświadczeniach rodziców, które dopisał rok wcześniej. W pisemnej ocenie standardów zapisał lukę, przyczynę i sposób naprawy, z datami. Taki raport broni się przy kontroli lepiej niż dokument bez śladu problemu, bo pokazuje, że ocena standardów naprawdę działa. Strukturę takiego raportu i pytania do ankiet znajdziesz w artykule o ewaluacji standardów ochrony małoletnich.
Co placówka musi zrobić teraz
- przeprowadzić ocenę standardów, jeśli od wdrożenia minęły dwa lata, i spisać wnioski (art. 22c ust. 6)
- usunąć z dokumentu wyjątki z zawetowanej nowelizacji, jeśli ktoś je wpisał
- uzupełnić weryfikację osób dopuszczonych po wrześniu 2025 r. bez informacji z KRK lub sprawdzenia w rejestrze
- sprawdzić, czy wersja skrócona dla dzieci wisi w placówce i jest na stronie (art. 22c ust. 7)
- przeszkolić osoby, które dołączyły po wdrożeniu standardów, i mieć datę tego szkolenia w dokumentacji
- ustalić datę kolejnej oceny, żeby nie minęła po raz drugi
O tym, jak zapisywać kolejne wersje dokumentu i rejestr zmian, piszemy w artykule o aktualizacji standardów i rejestrze zmian. Jeśli prowadzisz placówkę o nietypowym profilu, na przykład muzeum z lekcjami dla szkół, zobacz zapisy dla muzeów i centrów nauki.
Czy warto czekać na nową nowelizację
Nie. Ministerstwo Sprawiedliwości zapowiadało powrót do części rozwiązań, ale do czasu publikacji nowej ustawy w Dzienniku Ustaw obowiązują obecne przepisy, a każda nowa ustawa da placówkom czas na dostosowanie. Ocena standardów, weryfikacja nowych osób i szkolenie personelu są potrzebne niezależnie od tego, co zmieni się później. Kto ma porządek w rejestrze osób, przy przyszłej zmianie poprawi jeden rozdział dokumentu, a nie będzie odtwarzał dokumentacji kadrowej.
Jak przygotować się w jeden dzień
W Przemoc.edu wypełniasz krótki formularz o placówce i dostajesz komplet dokumentów zgodnych z obecnym brzmieniem ustawy, uzupełnionych danymi placówki: standardy, kodeks zachowania, zasady rekrutacji, procedurę zgłoszeń i wzór oświadczenia. Rejestr osób pokazuje rolę, datę oświadczenia i datę szkolenia każdej osoby, także zleceniobiorców, wolontariuszy i rodziców pomagających przy wyjazdach, więc luki z przykładu klubu widać od razu. Zespół przechodzi lekcje szkolenia z ochrony małoletnich w panelu, a przypomnienie o kolejnej ocenie standardów przychodzi e-mailem na 30 dni przed terminem.
Plan Start kosztuje 249 zł netto miesięcznie z rejestrem do 15 osób, Zespół 549 zł netto dla większych placówek, a przy rozliczeniu rocznym oba kosztują połowę mniej. Faktura VAT trafia na placówkę, a właściciel małej szkoły czy klubu, który prowadzi księgowość jednoosobowej firmy rozliczanej kwartalnie, ujmuje ją w kosztach jak każdy abonament. Porównanie planów jest w cenniku, a wersję dla szkół opisujemy na stronie standardy ochrony małoletnich w szkole.
Pytania i odpowiedzi
Czy w 2026 roku zmieniły się standardy ochrony małoletnich?
Nie. Nowelizacja z 5 sierpnia 2025 r. została zawetowana i nie weszła w życie. Elementy standardów z art. 22c i zasady weryfikacji z art. 21 obowiązują w brzmieniu z 2024 roku. Zmiana z 2026 r. w ustawie o KRK dotyczy tylko prowadzenia rejestru sprawców i nie nakłada nowych obowiązków na placówki.
Czy trzeba zaktualizować standardy do 15 sierpnia 2026 r.?
Termin 15 sierpnia 2026 r. na dostosowanie do nowelizacji pochodził z zawetowanej ustawy, więc nie obowiązuje. Obowiązuje natomiast ocena standardów co najmniej raz na dwa lata. Placówki, które wdrożyły standardy w sierpniu 2024 r., powinny były ją przeprowadzić do sierpnia 2026 r.
Czy rodzic jadący na wycieczkę musi przedstawić zaświadczenie z KRK?
Tak, jeśli jedzie jako opiekun grupy. Zwolnienie rodziców zakładała zawetowana nowelizacja. Obecny wyjątek z art. 21 ust. 10 obejmuje tylko członka rodziny lub osobę znaną rodzicowi, gdy to rodzic dopuszcza ją do zajęć z własnym dzieckiem.
Czy wolontariusz płaci za informację z KRK?
Tak, na zasadach ogólnych. Bezpłatną informację dla wolontariuszy i studentów na praktykach przewidywała nowelizacja z 2025 r., która nie weszła w życie. Organizacja może sama pokryć ten koszt, ale ustawa jej do tego nie zobowiązuje.
Czytaj dalej
- Ustawa Kamilka w codziennej pracy organizacji
- Osoba odpowiedzialna za standardy ochrony małoletnich i jej zadania
- Bezpieczna rekrutacja w placówce z dziećmi w praktyce
- Procedura interwencji krok po kroku od zgłoszenia do wsparcia
- Ocena ryzyka w placówce pracującej z dziećmi w codziennej praktyce
- Ile kosztuje wdrożenie standardów ochrony małoletnich w placówce
- Standardy ochrony małoletnich kancelaria czy platforma
- Kontrola standardów ochrony małoletnich, jakie dokumenty pokazać
- Aktualizacja standardów ochrony małoletnich i rejestr zmian
- Standardy ochrony małoletnich w sieci placówek i jeden rejestr
- Standardy ochrony małoletnich w firmie i obowiązek pracodawcy
- Audyt standardów ochrony małoletnich, cena i zakres
- Kara za brak standardów ochrony małoletnich i co grozi placówce
- Sprawdzanie niekaralności pracowników przy ochronie małoletnich
- Standardy ochrony małoletnich w jednoosobowej działalności gospodarczej
- Standardy ochrony małoletnich dla wolontariuszy w organizacji
- Zdjęcia dzieci i zgoda na wizerunek w standardach ochrony
- Rejestr szkoleń personelu w standardach ochrony małoletnich
- Standardy ochrony małoletnich wersja dla dzieci z przykładami dla każdego wieku
- Ewaluacja standardów ochrony małoletnich z ankietami i raportem z oceny
- Standardy ochrony małoletnich dla rodziców i sposób ich udostępnienia przez placówkę